ಆಧುನಿಕ ಜೀವನಶೈಲಿ, ನಗರೀಕರಣ, ಉದ್ಯೋಗಕ್ಕಾಗಿ ಯುವಜನರು ವಲಸೆ ಹೋಗುವುದು ಹಾಗೂ ಅವಿಭಕ್ತ ಕುಟುಂಬ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಕುಸಿತದ ಪರಿಣಾಮ ಹಿರಿಯ ನಾಗರಿಕರ ಜೀವನ ದಿನದಿಂದ ದಿನಕ್ಕೆ ಒಂಟಿತನದತ್ತ ಸಾಗುತ್ತಿದೆ. ಕುಟುಂಬ ಸದಸ್ಯರೊಂದಿಗೆ ಬೆರೆತು ಬದುಕುತ್ತಿದ್ದ ಹಿರಿಯರು ಇಂದು ಅನೇಕ ಕಡೆ ನಾಲ್ಕು ಗೋಡೆಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಏಕಾಂಗಿಯಾಗಿ ಜೀವನ ಸಾಗಿಸುವ ಸ್ಥಿತಿ ಎದುರಿಸುತ್ತಿದ್ದು, ಇದು ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಳವಳಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ.
ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕುಟುಂಬದ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಕರಾಗಿದ್ದ ಹಿರಿಯರು ಇಂದು ಅನೇಕ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಮಕ್ಕಳು ಉದ್ಯೋಗ ಅಥವಾ ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕಾಗಿ ನಗರಗಳು ಹಾಗೂ ವಿದೇಶಗಳಿಗೆ ತೆರಳಿದ ಪರಿಣಾಮ ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ವೃದ್ಧ ದಂಪತಿಗಳು ಅಥವಾ ಒಂಟಿ ಹಿರಿಯರು ಜೀವನ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಆರೋಗ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು, ಆರ್ಥಿಕ ಸಂಕಷ್ಟ ಮತ್ತು ಮಾನಸಿಕ ಒತ್ತಡ ಅವರ ಬದುಕನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ದುಸ್ತರಗೊಳಿಸುತ್ತಿವೆ.
ತಜ್ಞರ ಅಭಿಪ್ರಾಯದಂತೆ, ಒಂಟಿತನವು ಹಿರಿಯರಲ್ಲಿ ಖಿನ್ನತೆ, ಆತಂಕ, ನಿದ್ರಾಹೀನತೆ ಹಾಗೂ ನೆನಪಿನ ಶಕ್ತಿ ಕುಂಠಿತವಾಗುವಂತಹ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು. ನಿಯಮಿತ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಆರೈಕೆ, ಕುಟುಂಬದೊಂದಿಗೆ ಸಂವಹನ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುವ ಅವಕಾಶಗಳ ಕೊರತೆಯೂ ಅವರ ಜೀವನದ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತಿದೆ.
ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹಲವು ಹಿರಿಯರು ಮಾಸಾಶನ ಹಾಗೂ ಕೃಷಿ ಆದಾಯವನ್ನೇ ಅವಲಂಬಿಸಿ ಬದುಕುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ವಯೋಸಹಜ ಅನಾರೋಗ್ಯದಿಂದ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗೆ ತೆರಳಲು ಸಾರಿಗೆ ಸಮಸ್ಯೆ, ಆರೈಕೆ ಮಾಡುವವರ ಕೊರತೆ ಮತ್ತು ಔಷಧಿ ವೆಚ್ಚದ ಹೆಚ್ಚಳ ಅವರ ಸಂಕಷ್ಟವನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಗಂಭೀರಗೊಳಿಸುತ್ತಿದೆ. ಕೆಲವರು ಮಕ್ಕಳಿದ್ದರೂ ಅವರಿಂದ ನಿರೀಕ್ಷಿತ ಮಟ್ಟದ ಆರೈಕೆ ಸಿಗುತ್ತಿಲ್ಲ ಎಂಬ ನೋವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ಸಮಾಜ ಕಲ್ಯಾಣ ಇಲಾಖೆ ಹಾಗೂ ವಿವಿಧ ಸ್ವಯಂಸೇವಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಹಿರಿಯ ನಾಗರಿಕರಿಗಾಗಿ ಆರೋಗ್ಯ ತಪಾಸಣಾ ಶಿಬಿರ, ದಿನದ ಆರೈಕೆ ಕೇಂದ್ರಗಳು, ಸಹಾಯವಾಣಿ ಸೇವೆಗಳು ಹಾಗೂ ಜಾಗೃತಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಿವೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ ಇಂತಹ ಸೌಲಭ್ಯಗಳು ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಹಿರಿಯರಿಗೂ ತಲುಪುವಂತೆ ಇನ್ನಷ್ಟು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಕ್ರಮಗಳ ಅಗತ್ಯವಿದೆ ಎಂದು ಸಮಾಜಸೇವಕರು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಡುತ್ತಾರೆ.
ಮನೋವೈದ್ಯರು ಮತ್ತು ಸಮಾಜಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರ ಪ್ರಕಾರ, ಹಿರಿಯರೊಂದಿಗೆ ಪ್ರತಿದಿನ ಕೆಲ ಸಮಯ ಮಾತನಾಡುವುದು, ಅವರ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳಿಗೆ ಗೌರವ ನೀಡುವುದು, ಕುಟುಂಬದ ನಿರ್ಧಾರಗಳಲ್ಲಿ ಅವರನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳುವುದು ಹಾಗೂ ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಹಿರಿಯರನ್ನು ಗೌರವಿಸುವ ಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸುವುದು ಒಂಟಿತನವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವ ಪ್ರಮುಖ ಮಾರ್ಗಗಳಾಗಿವೆ.
ಸಮಾಜದ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ
ಹಿರಿಯ ನಾಗರಿಕರು ಕೇವಲ ಕುಟುಂಬದ ಸದಸ್ಯರಲ್ಲ; ಅವರು ಸಮಾಜದ ಅನುಭವದ ಭಂಡಾರ. ಅವರ ಜೀವನಾನುಭವ, ಮೌಲ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ಅಮೂಲ್ಯ ಸಂಪತ್ತಾಗಿದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಅವರ ಆರೋಗ್ಯ, ಸುರಕ್ಷತೆ, ಗೌರವ ಮತ್ತು ಮಾನಸಿಕ ನೆಮ್ಮದಿಯನ್ನು ಕಾಪಾಡುವುದು ಕುಟುಂಬ, ಸಮಾಜ ಹಾಗೂ ಸರ್ಕಾರದ ಜಂಟಿ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯಾಗಿದೆ.
ಹಿರಿಯ ನಾಗರಿಕರ ಒಂಟಿತನವು ಕೇವಲ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಯಲ್ಲ; ಇದು ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಸಾಮಾಜಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಪ್ರತಿಬಿಂಬವಾಗಿದೆ. ಕುಟುಂಬದ ಪ್ರೀತಿ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಬೆಂಬಲ, ಸಮರ್ಪಕ ಸರ್ಕಾರಿ ಯೋಜನೆಗಳು ಹಾಗೂ ಸಮುದಾಯದ ಕಾಳಜಿಯಿಂದ ಮಾತ್ರ ಹಿರಿಯರ ಬದುಕನ್ನು ಗೌರವಯುತ ಮತ್ತು ಸಂತೋಷಮಯವಾಗಿಸಬಹುದು.
