ಕಲಬುರಗಿ ಜಿಲ್ಲೆ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಬರದ ಛಾಯೆಯಡಿ ನಲುಗುವ ಆತಂಕ ಎದುರಿಸುತ್ತಿದೆ. ಮುಂಗಾರು ಮಳೆಯ ಕೊರತೆ, ಒಣಗುತ್ತಿರುವ ಕೆರೆ–ಕಟ್ಟೆಗಳು, ಕುಸಿಯುತ್ತಿರುವ ಭೂಗರ್ಭ ಜಲಮಟ್ಟ, ಒಣಗುತ್ತಿರುವ ಬೆಳೆಗಳು ಹಾಗೂ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಸಮಸ್ಯೆ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಜನರನ್ನು ಸಂಕಷ್ಟದ ಅಂಚಿಗೆ ತಳ್ಳುತ್ತಿವೆ. ಕೃಷಿಯನ್ನೇ ಬದುಕಿನ ಆಧಾರವಾಗಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ಸಾವಿರಾರು ರೈತ ಕುಟುಂಬಗಳ ಭವಿಷ್ಯ ಇಂದು ಮಳೆಯತ್ತಲೇ ದೃಷ್ಟಿ ನೆಟ್ಟಿದೆ.
ಈ ಬಾರಿ ಮುಂಗಾರು ಆರಂಭದಲ್ಲಿಯೇ ನಿರೀಕ್ಷಿತ ಪ್ರಮಾಣದ ಮಳೆಯಾಗದ ಪರಿಣಾಮ ಬಿತ್ತನೆ ಕಾರ್ಯ ಅನೇಕ ಕಡೆ ವಿಳಂಬವಾಗಿದೆ. ಈಗಾಗಲೇ ಬಿತ್ತನೆ ಮಾಡಿದ ರೈತರು ಮಳೆ ಇಲ್ಲದೆ ಬೆಳೆ ಒಣಗುವ ಭೀತಿಯಲ್ಲಿ ದಿನ ಕಳೆಯುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಮಳೆಯ ಅಭಾವ ಮುಂದುವರಿದರೆ ಬೆಳೆ ನಷ್ಟ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಕೃಷಿ ಕೂಲಿಕಾರರ ಉದ್ಯೋಗವೂ ಕಡಿಮೆಯಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ. ಇದು ಗ್ರಾಮೀಣ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಮೇಲೆಯೇ ನೇರ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ.
ಬರದ ಮೊದಲ ಲಕ್ಷಣವೇ ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಸಮಸ್ಯೆ. ಜಿಲ್ಲೆಯ ಹಲವು ಗ್ರಾಮಗಳಲ್ಲಿ ಬೋರ್ವೆಲ್ಗಳು ನೀರು ಬಿಡುತ್ತಿಲ್ಲ. ಕೆರೆ–ಕಟ್ಟೆಗಳು ಬಹುತೇಕ ಖಾಲಿಯಾಗಿವೆ. ಗ್ರಾಮೀಣ ಮಹಿಳೆಯರು ಒಂದು ಬಿಂದಿಗೆ ನೀರಿಗಾಗಿ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ಗಟ್ಟಲೆ ನಡೆದು ಹೋಗುವ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗುತ್ತಿದೆ. ನಗರ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿಯೂ ನೀರು ಸರಬರಾಜಿನ ಅವಧಿ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವುದು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಗಂಭೀರತೆಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.
ಜಾನುವಾರುಗಳ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯೂ ಆತಂಕಕಾರಿ. ಮೇವು ಮತ್ತು ನೀರಿನ ಕೊರತೆಯಿಂದ ರೈತರು ತಮ್ಮ ಜಾನುವಾರುಗಳನ್ನು ಸಾಕುವುದು ಕಷ್ಟಕರವಾಗುತ್ತಿದೆ. ಅಗತ್ಯವಿದ್ದರೆ ಮುಂಚಿತವಾಗಿಯೇ ಮೇವು ಬ್ಯಾಂಕ್ಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವುದು, ಜಾನುವಾರುಗಳಿಗೆ ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಕಲ್ಪಿಸುವುದು ಹಾಗೂ ಪಶು ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವುದು ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿದೆ.
ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಆಡಳಿತವು ಕೇವಲ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಗಮನಿಸುತ್ತಿರುವುದರಿಂದ ಸಾಲದು. ಗ್ರಾಮವಾರು ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಲಭ್ಯತೆಯ ಸಮೀಕ್ಷೆ ನಡೆಸಿ, ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಕಡೆ ಟ್ಯಾಂಕರ್ ಮೂಲಕ ನಿರಂತರ ನೀರು ಪೂರೈಸಬೇಕು. ಕೆಟ್ಟಿರುವ ಕೊಳವೆಬಾವಿಗಳನ್ನು ದುರಸ್ತಿಪಡಿಸಬೇಕು, ಹೊಸ ಬೋರ್ವೆಲ್ಗಳನ್ನು ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಅಧ್ಯಯನದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಕೊರೆಯಬೇಕು ಹಾಗೂ ನೀರು ಸರಬರಾಜು ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ತುರ್ತುಗತಿಯಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯಗತಗೊಳಿಸಬೇಕು.
ಕೃಷಿ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೂ ವಿಶೇಷ ಪ್ಯಾಕೇಜ್ ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ. ಬೆಳೆ ನಷ್ಟದ ಸಮೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಪಾರದರ್ಶಕವಾಗಿ ನಡೆಸಿ, ಪರಿಹಾರ ವಿತರಣೆಯಲ್ಲಿ ವಿಳಂಬವಾಗದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಬೆಳೆ ವಿಮೆ, ಕೃಷಿ ಸಾಲಗಳ ಮರುಪಾವತಿಗೆ ಕಾಲಾವಕಾಶ, ಬಡ್ಡಿ ವಿನಾಯಿತಿ ಹಾಗೂ ಪರ್ಯಾಯ ಬೆಳೆಗಳ ಕುರಿತು ಕೃಷಿ ಇಲಾಖೆಯು ತಕ್ಷಣ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ನೀಡಬೇಕು. ಕೃಷಿ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳು ಮತ್ತು ತಜ್ಞರು ರೈತರೊಂದಿಗೆ ನೇರ ಸಂಪರ್ಕ ಸಾಧಿಸಿ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗೆ ತಕ್ಕ ಸಲಹೆಗಳನ್ನು ನೀಡುವುದು ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ.
ಬರವು ಕೇವಲ ಕೃಷಿಯ ಸಮಸ್ಯೆಯಲ್ಲ; ಅದು ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿಗೂ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ. ಉದ್ಯೋಗದ ಕೊರತೆಯಿಂದ ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಂದ ನಗರಗಳಿಗೆ ವಲಸೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಬಹುದು. ಶಾಲಾ ಮಕ್ಕಳ ಶಿಕ್ಷಣ, ಸಣ್ಣ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳ ಬದುಕು, ಗ್ರಾಮೀಣ ಉದ್ಯೋಗ ಹಾಗೂ ಆರೋಗ್ಯ ಸೇವೆಗಳ ಮೇಲೂ ಇದರ ಪರಿಣಾಮ ಬೀಳುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಬರವನ್ನು ಕೇವಲ ಮಳೆಯ ಕೊರತೆಯ ಸಮಸ್ಯೆಯಾಗಿ ನೋಡುವ ಬದಲು ಸಮಗ್ರ ಮಾನವೀಯ ಸಂಕಷ್ಟವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ.
ಕಲಬುರಗಿ ಜಿಲ್ಲೆ ಅನೇಕ ಬಾರಿ ಬರದ ಸವಾಲನ್ನು ಎದುರಿಸಿದೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ವರ್ಷವೂ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಕ್ರಮಗಳಿಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗುವುದಕ್ಕಿಂತ, ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ಜಲಸಂರಕ್ಷಣೆ, ಕೆರೆಗಳ ಪುನಶ್ಚೇತನ, ಮಳೆನೀರು ಸಂಗ್ರಹ, ಸೂಕ್ಷ್ಮ ನೀರಾವರಿ, ಭೂಗರ್ಭ ಜಲ ಮರುಪೂರಣ ಹಾಗೂ ಅರಣ್ಯ ವೃದ್ಧಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಬೇಕು. ನೀರಿನ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಹನಿಯನ್ನು ಉಳಿಸುವ ಜನಾಂದೋಲನ ರೂಪುಗೊಳ್ಳದ ಹೊರತು ಬರದ ದುಷ್ಚಕ್ರದಿಂದ ಶಾಶ್ವತ ಮುಕ್ತಿ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.
ಇದು ರಾಜಕೀಯ ಚರ್ಚೆಯ ವಿಷಯವಾಗದೆ, ಜನಜೀವನದ ಪ್ರಶ್ನೆಯಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಬೇಕಾದ ಸಮಯ. ಸರ್ಕಾರ, ಜಿಲ್ಲಾಡಳಿತ, ಜನಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳು, ತಜ್ಞರು ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕರು ಒಟ್ಟಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದರೆ ಮಾತ್ರ ಸಂಭವನೀಯ ಬರದ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ತಗ್ಗಿಸಲು ಸಾಧ್ಯ. ಇಲ್ಲವಾದರೆ ಕಲಬುರಗಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಮೇಲೆ ಆವರಿಸಿರುವ ಬರದ ಕರಿನೆರಳು ಜನರ ಬದುಕನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಸಂಕಷ್ಟದತ್ತ ತಳ್ಳುವ ಅಪಾಯವನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.
